Sigorta Şirketi Ödemedi: Tahkime Ne Zaman, Hangi Belgelerle Başvurabilirim?

Tahkim hangi uyuşmazlık için uygun bir yoldur?

Sigorta Tahkim Komisyonu, sigorta sözleşmesinden doğan uyuşmazlıkların bağımsız hakemler aracılığıyla değerlendirilmesini sağlayan bir mekanizmadır. Sigorta şirketinin eksik ödeme yapması veya talebi reddetmesi başvuru düşünülmesine yol açabilir. Ancak her tazminat alacağı sigortacıya ait bir borç değildir. Önce istenen zarar kaleminin hangi poliçeye ve hangi teminata dayandığı belirlenmelidir.

Örneğin onarım bedeline ilişkin uyuşmazlıkla poliçede karşılanmayan başka bir kayıp aynı değerlendirmeyi gerektirmez. Başvuruda sigorta kuruluşunun tam unvanı, poliçe veya hasar dosyası ve talep sahibinin hukuki ilişkisi gösterilir. Kazaya karışan sürücüye yöneltilecek ayrı bir talep, sırf aynı olaydan doğduğu için sigorta tahkiminin konusu hâline gelmez.

İhtiyari sigortalarda kuruluşun sisteme üyeliği ve rizikonun üyelik tarihine göre durumu incelenir. Zorunlu sigortalar için farklı başvuru kuralları vardır. Komisyonun güncel üyelik bilgisiyle olay tarihi birlikte kontrol edilmelidir. Başka yargısal veya idari başvuru yapılmışsa bunun konusu ve aşaması da açıklanmalı; aynı uyuşmazlık için yürüyen yollar gizlenmemelidir.

Önce sigorta kuruluşuna açık bir talep yöneltin

Komisyona gitmeden önce ilgili sigorta kuruluşuna uyuşmazlığın çözümü için başvurulması gerekir. Kuruluşun nihai cevabı talebi karşılamıyorsa veya genel olarak on beş iş günü içinde cevap verilmemişse tahkim gündeme gelebilir. Zorunlu trafik sigortasında ise ilgili başvuru bakımından on beş günlük süre ayrımı önemlidir; iş günüyle takvim günü karıştırılmamalıdır.

Hasar ihbarıyla belirli bir tazminat talebinin içeriği her zaman aynı değildir. Sigortacıya yalnızca olayın gerçekleştiğini bildirmiş olmak, sonradan tartışılan her zarar kaleminin kendisine sunulduğunu göstermeyebilir. Talep, olayla bağlantısı ve mevcut dayanaklarıyla açıklanmalıdır. Gönderilen metin kadar eklerinin de kurumun erişebileceği biçimde iletilmiş olduğunun kaydı tutulmalıdır.

Olumsuz cevabın hangi kaleme ilişkin olduğu ayrıca okunmalıdır. Şirket yalnızca bir belge istemiş veya incelemenin neden sürdüğünü açıklamış olabilir. Buna karşılık kesin ret verilmişse gerekçenin kapsamı görülmelidir. Tahkim dosyasında önceki başvuru ve cevap birlikte sunulduğunda tarafların hangi konuda uyuşamadığı daha net biçimde ortaya çıkar.

2026 ekspertiz istisnasında yalnızca süre dolması yeterli olmayabilir

SEDDK'nın 5 Ağustos 2026 tarihli 2026/02 sirküleri, kasko ve zorunlu trafik sigortasındaki ekspertizi tamamlanmamış maddi zarar başvuruları için özel açıklama içerir. Sigortacı süresi içinde eksper atadığını ve raporun kendisine yüklenemeyen etkenlerle tamamlanamadığını ilgili sistem kayıtlarıyla belgelendirirse, talebin olumsuz sonuçlandığı veya cevabın talebi karşılamadığı kabul edilmez.

Bu nedenle yalnızca takvimde bekleme süresini işaretleyerek bütün dosyalar için başvuru şartının oluştuğunu söylemek doğru değildir. Sirkülerin hangi zarar ve poliçe için uygulandığı, eksperin ne zaman atandığı ve gecikmenin gerçek nedeni ayrı incelenmelidir. Düzenleme, sigortacının her gecikmesini açıklamasız biçimde haklı sayan sınırsız bir bekleme imkânı olarak da sunulmamalıdır.

Başvuran kişi ekspertiz aşamasını gösteren yazışmaları, randevu ve inceleme kayıtlarını saklamalıdır. Kendisine hangi belge veya erişim istendiği ve bunların ne zaman sağlandığı belirlenir. Sigortacı bu istisnaya dayanıyorsa dayanak açıklaması dosyaya alınmalıdır. Eksik ön başvuruyla esasa ilişkin tazminat tartışmasını birbirinden ayırmak, başvurunun doğru zamanda hazırlanmasına yardımcı olur.

Başvuru formu ve ekler hangi sorulara cevap vermeli?

Komisyonun açıklamasına göre elektronik başvuruda form, sisteme girilen bilgilerden oluşturulur; ayrıca ayrı form hazırlanması gerekmez. Fizikî başvuruda ise imzalı formun sunulması gerekir. Hangi yöntem seçilirse seçilsin kişiye ve uyuşmazlığa ait bilgilerin tutarlı olması önemlidir. Eski bir form örneği yerine güncel başvuru ekranı ve talimatları izlenmelidir.

Belge setinde sigortacıya yöneltilen talep, ulaşma kaydı, cevap ve uyuşmazlığın esasını destekleyen kayıtlar birbirinden ayrılabilir. Poliçe, ödeme belgesi ve raporlar olayın türüne göre eklenir. Aynı dosyanın birbirinden farklı sürümlerini açıklamasız sunmak incelemeyi güçleştirir. Önceki raporla yeni rapor arasında değişiklik varsa bunun ne olduğu kısa bir açıklamayla gösterilmelidir.

Başvuru özeti olayın tamamını uzun biçimde tekrar etmek yerine uyuşmazlığın çekirdeğini anlatmalıdır: ne istendi, şirket ne yaptı, hangi nokta tartışmalı kaldı? Eklerin hangi iddiayı desteklediği belli olmalıdır. Okunmayan fotoğraf, eksik sayfa veya açılmayan bağlantı yerine erişilebilir belgeler sunulması, dosyanın esasına odaklanılmasına yardımcı olur.

Belgelerin üçüncü kişilere ait kimlik, sağlık veya hesap bilgileri içerip içermediğini de kontrol edin. Uyuşmazlığın çözümü için gerekli kayıtlar korunurken ilgisiz ayrıntıların gereksiz paylaşımından kaçınılabilir. Bir belgeyi kısmen sunmak içeriğin anlaşılmasını bozacaksa, hangi bölümün neden eklendiği açıklanarak dosyanın bütünlüğü korunmalıdır.

Talep miktarı, kısmi başvuru ve bakiye alacakta 2026 kuralları

Tazminatın tamamı bilinmiyorsa başvuru tutarı ve toplam alacağın belirlenmesi konusu özellikle dikkat ister. Komisyonun 12 Ağustos 2026 uygulama kararı, Temmuz ayındaki kanun değişiklikleri sonrasındaki usulü açıklar. Hakem tarafından belirlenmesine rağmen talep artırımına konu edilmeyen bakiye alacak için yapılacak yeni başvuruda sigortacıya ön başvuru şartı yeniden aranır.

Aynı karar, kısmi talep üzerinden verilen bazı kararların itiraz incelemesi için de özel durumlar düzenler. Toplam tutarın talebe rağmen tespit edilmeden karar verilmesi veya yapılan tespitte toplam alacağın itiraz sınırını aştığının anlaşılması, yalnızca başlangıçta yazılan küçük miktara bakılarak değerlendirilmez. Somut dosya, güncel uygulama kararının koşullarıyla karşılaştırılmalıdır.

Bu nedenle az bir tutar yazıp kalanını sonra mutlaka sorunsuz isteyebileceği düşüncesiyle hareket edilmemelidir. Belirsizlik varsa nedenleri açıklanmalı, yapılan ödeme ve kalan talep doğru ayrılmalıdır. Toplam alacağın belirlenmesine ilişkin talebin açık olup olmadığı da kontrol edilir. Usul seçiminin sonuçları, dosya açıldıktan sonra değil başvuru hazırlanırken düşünülmelidir.

Başvuru ücreti, tebligat ve diğer giderler

Komisyonun 13 Temmuz 2026 duyurusuyla açıklanan tarife, 16 Temmuz 2026 ve sonraki başvurular için geçerlidir; yılbaşındaki eski tarife yürürlükten kaldırılmıştır. Başvuru gideri hesaplanırken uyuşmazlık tutarı ve güncel tarife kullanılmalıdır. Başvuru ücreti, tebligat, olası bilirkişi gideri ve vekâlet ilişkisi birbirinden farklı kalemlerdir; tek toplam gibi değerlendirilmemelidir.

Ödeme yapılmadan önce sistemde doğru dosya ve işlem türü seçilmelidir. Başvuru tutarının değişmesi hâlinde ücretin etkisi de kontrol edilir. İnternette kaynağı belli olmayan hesaplayıcıdan alınan sayı yerine resmî ödeme ekranı ve tarife esas alınmalıdır. Dekont veya sistem makbuzu saklanarak hangi tutarın hangi başvuru için ödendiği izlenebilir hâle getirilmelidir.

Gider ödenmesi, talebin haklı bulunduğu veya bütün masrafların karşı tarafa yükletileceği anlamına gelmez. Başvurunun kabul ve ret kapsamının mali sonuçları olabilir. Profesyonel destek alınacaksa hizmetin kapsamı ve ücret ilişkisi ayrıca belirlenmelidir. Kişi kendi başvurabilir; fakat özellikle teknik hesap ve usul tartışmasının bulunduğu dosyalarda bilgi eksikliği önceden giderilmelidir.

Ön inceleme, hakem aşaması ve dosyanın takibi

Komisyonun süreç açıklamasında raportörün ön incelemesi ile hakemin esas değerlendirmesi ayrılır. Ön inceleme için en geç on beş gün; hakem kararı için en geç dört ay öngörülür ve hakem süresi tarafların açık yazılı muvafakatiyle uzatılabilir. Bunlar başvuru yapan herkese belirli tarihte kesin ödeme yapılacağı garantisi değildir.

Ön incelemede başvuru şartının tartışılmasıyla poliçe kapsamının veya zarar miktarının incelenmesi aynı aşama değildir. Dosyanın hangi nedenle beklediği anlaşılmalıdır. Ek belge talebine cevap verirken önce istenen nokta açıklanmalı; konuyla ilgisiz çok sayıda belge yüklemekten kaçınılmalıdır. Gönderilen cevabın dosyaya işlendiği de sistem kaydından izlenebilir.

Komisyon başvuru numarası, iletişim bilgileri ve tebligat düzeni güncel tutulmalıdır. Sadece telefon görüşmesine güvenmek yerine yazılı bildirimler ve elektronik kayıtlar birlikte takip edilmelidir. Antalya'dan elektronik başvuru yapan kişi için de dosyanın takibi aynı önemi taşır. Şehir dışında bulunmak, başvuru sonrası bildirimlerin gözden kaçırılmasını önleyen bir sistem kurma ihtiyacını ortadan kaldırmaz.

Bilirkişi raporuna ve şirket savunmasına nasıl yaklaşılır?

Teknik rapor geldiğinde yalnızca sonuç tutarına bakmak yeterli değildir. Raporun hangi poliçeyi, hangi tarihi, hangi belgeyi ve hangi yöntemi esas aldığı görülmelidir. Dosyada var olan bir ödeme dikkate alınmamışsa veya başka olayın bilgisi kullanılmışsa somut satır ve belge gösterilerek açıklama yapılabilir. Genel bir kabul etmiyorum ifadesi tartışmayı aydınlatmaz.

Sigortacının savunmasında birden fazla gerekçe bulunabilir. Teminat dışılık, miktar, önceki ödeme ve başvuru koşulu aynı cevapta yer alabilir. Bunlara karşı aynı paragrafta belirsiz itiraz etmek yerine her başlık ayrı ele alınmalıdır. Bir gerekçenin yanlış olması, diğer bütün hukuki ve teknik soruların otomatik olarak çözüldüğünü göstermez.

Yeni bir belge veya ödeme ortaya çıkarsa bunun dosyaya etkisi açıklanmalıdır. Özellikle tahkim sırasında yapılan kısmi ödemenin miktarı ve hangi kaleme ait olduğu saklanır. Önceki talebin tamamını hiçbir değişiklik olmamış gibi sürdürmek yanlış hesap yaratabilir. Talep değişikliği ve süreler ise dosyanın güncel aşaması üzerinden ayrıca değerlendirilmelidir.

Karar sonrası itirazda hangi tarih ve sınır esas alınır?

Komisyonun 2026 duyurusunda olağan itiraz sınırı otuz beş bin lira ve üzeri, itiraz kararı sonrası temyiz sınırı üç yüz seksen üç bin lirayı aşan uyuşmazlıklar olarak açıklanır. Ancak kısmi taleplerdeki özel kurallar ayrıca görülmelidir. Sadece dosyanın görünen tutarına bakıp bütün kararları aynı kesinlik rejimine sokmak uygun değildir.

19 Mart 2026 değişikliği sonrasında itiraz ve temyiz parasal sınırları için başvurunun yapıldığı tarih esas alınır. Eski açıklamalarda görülebilen karar tarihi ölçütü bu nedenle güncel başvurulara doğrudan uygulanmamalıdır. Başvuru tarihi, uyuşmazlık tutarı ve dosyanın kısmi talep özellikleri birlikte kaydedilerek hangi yolun açık olduğu değerlendirilir.

Komisyon itirazının kararın bildiriminden itibaren en geç on gün içinde yapılması gerektiğini açıklar. Bildirim tarihi ve yöntemine ait kayıtlar saklanmalıdır. Sürenin yalnızca kişinin e-postayı açtığı güne göre hesaplanacağı varsayılmamalıdır. Karar alındığında önce başvuru yolu, süre ve gerekli işlemler görülmeli; şirketle görüşmelerin bu takvimi kendiliğinden durdurduğu kabul edilmemelidir.

Tamamen varsayımsal örnek: Eksik ödeme sonrası başvuru

Tamamen varsayımsal bir örnekte sigortalı kişi, konut poliçesi kapsamında yaptığı talebin yalnızca bir bölümünün ödendiğini ve kalan bölüm için nihai ret yazısı aldığını varsaysın. Önce hangi poliçe maddesinin tartışıldığı ve ödemenin hangi kalemleri karşıladığı belirlenir. Komisyon üyeliği ve olay tarihi kontrol edilerek başvuru koşulları değerlendirilir.

Başvuran, kalan tutarı dayanaklarıyla gösterir; henüz bilinmeyen toplam için hangi tespiti istediğini açıklar. Dosya sırasında yeni rapor oluşursa veya ek ödeme yapılırsa bu gelişmeyi bildirir. İlk başvurudaki küçük tutarın bütün sonraki usul sonuçlarını otomatik olarak belirleyeceğini düşünmez. Toplam alacak ve talep kapsamı güncel kurallarla birlikte ele alınır.

Karar geldiğinde ödeme yapılmasını beklerken itiraz süresini kaçırmamak için bildirim kaydını hemen kontrol eder. Bu örnek belirli bir tazminatın ödeneceğini veya başvurunun mutlaka kabul edileceğini göstermez. Aynı olayda poliçe istisnası, üyelik tarihi ya da önceki anlaşmanın kapsamı değişirse usul ve esas değerlendirmesi de farklı olabilir.

Sık sorulan sorular

Şirket cevap vermediyse her durumda hemen başvurabilir miyim? Süre türü, ön başvurunun içeriği ve uygulanabilecek özel kurallar incelenir. Özellikle 2026 ekspertiz sirkülerinin kapsadığı dosyalarda yalnızca süre sayımıyla sonuca gidilmez.

Başvuru için mutlaka avukat gerekir mi? Kişiler şahsen başvurabilir. Temsil söz konusuysa güncel yetki ve belge koşulları ayrıca yerine getirilmelidir. Teknik veya hukuki güçlük, başvuru sahibinin ihtiyacına göre değerlendirilir.

Talebi küçük yazarsam kalanını kendiliğinden alır mıyım? Hayır; talep artışı, toplamın tespiti ve bakiye alacak usulü ayrıca önem taşır. Ağustos 2026 uygulama kararı bu konuda özel açıklamalar içerir.

Başvuru numarası almak ödeme hakkının kabul edildiği anlamına gelir mi? Dosyanın açılmasıyla esas incelemesinin sonucu farklıdır. Başvuru koşulları, teminat ve zarar miktarı incelenmeden belirli bir sonuç garanti edilemez.